Νέες αποκαλύψεις από τον καθηγητή κ. Φώσκολο που μιλά αποκλειστικά στην “Π”Πάνω από 300 δισ. ευρώ μπορεί να κερδίσει η Ελλάδα μέσα από την εκμετάλλευση των κοιτασμάτων φυσικού αερίου που υπάρχουν στα νότια της Κρήτης.
Αυτή τη διαπίστωση κάνει ο καθηγητής Φώσκολος μέσα από συνέντευξη που παραχωρεί στην “Π”. Ο κ. Φώσκολος δίνει απαντήσεις σε μια εφ’ όλης της ύλης συζήτηση, ενώ μεταξύ άλλων αναφέρεται στις εταιρείες, τις έρευνες, τα κοιτάσματα και τις ελληνικές προοπτικές.
Ερ.: Κύριε Φώσκολε, την προηγούμενη εβδομάδα ανακοινώθηκε η ολοκλήρωση από τη νορβηγική εταιρεία PGS των ερευνών αυτής της φάσης στο Ιόνιο και τη νότια Κρήτη. Ποια είναι τα αποτελέσματα που προσδοκούμε;
Απ.: Η απάντηση έχει δοθεί από τον αντιπρόεδρο της PGS Σβέρρε Στράνττενς που ήρθε από το Όσλο της Νορβηγίας για να συγχαρεί το ερευνητικό προσωπικό και το πλήρωμα του NORDIC EXPLORER λέγοντας επί λέξει ότι μπορούμε να πούμε “Ότι η έρευνα που μας στοίχισε πάνω από $100εκ. ήταν καθ’ όλα επιτυχημένη”. Σε απλά Ελληνικά σημαίνει “Θα μοσχοπουλήσουμε σε ξένες πετρελαϊκές εταιρείες τα αποτελέσματα των ερευνών διότι υπάρχουν πολλά ελπιδοφόρα κοιτάσματα υδρογονάνθρακων”.
Και βεβαίως υπάρχει και η δήλωση του υπουργού ΥΠΕΚΑ καθ. Ε. Λιβιεράτου ότι “τα αποτελέσματα των ερευνών υπερέβησαν τις πιο αισιόδοξες προβλέψεις μας”. Οι προβλέψεις του υφυπουργού ΥΠΕΚΑ Γιάννη Μανιάτη πριν από τις έρευνες της PGS ήταν ότι το ελληνικό δημόσιο θα αποκομίσει από την αξία των κοιτασμάτων υδρογονανθράκων 150 δισ. ευρώ ήτοι 190 δισ. δολάρια… Άρα μιλάμε για πολύ περισσότερα ποσά από τα αρχικά 190 δισ. δολάρια. Οι εκτιμήσεις Κονοφαγου, Λυγερού, Φώσκολου ήτανε 270 δισ. δολάρια. Οι δικές μου είναι τουλάχιστον 320 δισ. δολάρια.
Για να το κάνω πιο κατανοητό: Αν αυτά τα ποσά αντιπροσωπεύουν το 20% του ακαθάριστου κόστους που θα πάρει το ελληνικό δημόσιο, τότε η αξία των κοιτασμάτων κατά τους υπολογισμούς του καθηγητή Μανιάτη υπερβαίνει το 1 τρισ. δολάρια, της τριανδρίας Κονοφάγου-Λυγερου-Φώσκολου το 1,35 τρισ. δολάρια και του Φώσκολου το 1,75 τρις. δολάρια. Αν υποθέσουμε ότι η αξία ενός ισοδυνάμου βαρελιού αργού πετρελαίου είναι 90 δολάρια, τότε ο καθηγητής Μανιάτης, πρώην υφυπουργός ΥΠΕΚΑ, αναφέρεται σε αποθέματα άνω των 11 δισ. βαρελιών (boe), η τριανδρία σε 15 δισ. δολάρια βαρελιών boe), και εγώ σε 19,5 δισ. βαρελιών (boe), Και επειδή όλες αυτές οι ποσότητες δεν μπορεί να υπάρχουν μόνο στο Ιόνιο εξυπακούεται ότι υπάρχουν υδρογονάνθρακες και κάτω από την Κρήτη. Άρα η διαφορά μας με το ΥΠΕΚΑ δεν είναι πλέον η ύπαρξη η μη συμβατικών κοιτασμάτων υδρογονανθρακων στο Ιόνιο και την Κρήτη αλλά οι ποσότητες που υπάρχουν στην ερευνηθείσα περιοχή που είναι η de Facto μισή ΑΟΖ.
Ερ.: Το γεγονός ότι η νορβηγική εταιρεία επέκτεινε τις ημέρες των ερευνών στην ευρύτερη περιοχή όσο και τα κεφάλαια που δαπάνησε, υποδηλώνουν κάτι σχετικά με το τι έχει ανακαλύψει στο ελληνικό υπέδαφος;
Απ.: Η νορβηγική εταιρεία επέκτεινε τις έρευνές της κατά 1,5 μήνες κατ’ εντολή κυρίως της Total και δευτερευόντως της Exxon- Mobil διότι είδαν πολύ θετικά στοιχεία. Οι δύο αυτές εταιρείες ειδικεύονται σε γεωτρήσεις μεγάλου βάθους, από 7-10 χιλιόμετρα. Άρα για να επιμένουν ότι κάτι υπάρχει σε μεγάλο βάθος… βεβαίως δεν θα είναι ψίχουλα…….Δεν επενδύεις εκατοντάδες εκατομμύρια ευρώ για να πάρεις ψίχουλα.
Και βεβαίως υπήρχαν σοβαρότατες ενδείξεις από τα γεωφυσικά δεδομένα του προγράμματος IMMERSE (Συνεργασία των πανεπιστημίων του Κιέλου (GEOMAR), τμήμα Γεωλογίας του πανεπιστημίου των Παρισίων, Imperial College, Λονδίνου, πανεπιστήμιο του Μπίρμιγχαμ, πανεπιστήμιο του Τριέστε και ΔΕΠ/ΕΚΥ, εικόνες 1, 1α), που έγινε το 1995 ότι ακριβώς σε αυτήν την περιοχή που τώρα έδειξε ενδιαφέρον η ΤOTAL και EXΧON-MOBIL υπήρχαν πολύ μεγάλες πιθανότητες να βρεθούν υδρογονάνθρακες. Ακριβώς στην ίδια περιοχή δούλεψε το 2001 και η γεωλογική υπηρεσία των ΗΠΑ, εικονα 2.
Ερ.: Τι ακολουθεί αυτό το στάδιο των ερευνών και σε πόσο χρονικό διάστημα θα μπορούμε να μιλάμε με βεβαιότητα για μεγάλα ελληνικά κοιτάσματα πετρελαίου και φυσικού αερίου;
Απ.: Θα ακολουθήσει μια περίοδος αξιολόγησης, περίπου 3 μηνών, εκ μέρους της PGS για να ετοιμάσει μια σύντομη αξιολόγηση των αποτελεσμάτων, “Fast Track Demo” ούτως ώστε να προσελκύσει μεγάλες εταιρείες. Για τα δικά μας θαλάσσια βάθη μόνο μεγάλες εταιρείες θα ενδιαφερθούν.
Παράλληλα το ΥΠΕΚΑ με τους δικούς του συμβούλους που μάλλον θα είναι από την γαλλική BEICIP/FRANLAB, δηλαδή η ίδια εταιρεία που αξιολόγησε τα στοιχεία της PGS για λογαριασμό της κυπριακής κυβέρνησης, θα αξιολογήσει και αυτή τα στοιχεία της PGS και πιστεύω μαζί με την αξιολόγηση της PGS θα προβούν στην οικοπεδοποίηση της εκτάσεως των 225000 τετραγωνικών χιλιομέτρων (νόμος Ν4001/2011, Μανιάτη, που κατετέθη στην ελληνική Βουλή και εγκρίθηκε και που επίσης κατετέθη στον ΟΗΕ τον Απρίλιο του 2012 και εγκρίθηκε και που κατετέθη και στην ΕΕ και εγκρίθηκε), περίπου 15 οικόπεδα (δική μου εκτίμηση) τα οποία θα βγουν σε διαγωνισμό. Αυτή η διαδικασία θα διαρκέσει 5-6 μήνες. Άρα τέλος του 2013 θα γνωρίζουμε τι θα πρέπει να περιμένουμε, τα πρώτα αποτελέσματα. Εγώ πιστεύω ότι το πολύ 5 μεγάλες εταιρείες θα χτυπήσουν τα οικόπεδα. Στις αρχές του 2014 θα κατακυρωθούν οι διαγωνισμοί και προς τα τέλη του 2014 ή αρχές του 2015 θα αρχίσουν οι αναγνωριστικές γεωτρήσεις.
Ερ.: Η πρόσφατη ανακάλυψη του θηριώδους κοιτάσματος από τη γαλλική TOTAL νότια της Κύπρου στα οικόπεδα 10 και 11, πόσο σχετίζεται με τις αντίστοιχες γεωλογικές δομές εντός της ελληνικής ΑΟΖ; Επιπλέον η συγκεκριμένη ανακάλυψη ουσιαστικά δικαιώνει την ερευνά σας.
Απ.: Η συγκεκριμένη ανακάλυψη της Total στα οικόπεδα 10 και 11 επιβεβαίωσε τις προβλέψεις που κάναμε με τον Ηλία Κονοφάγο και τον Alain Bruneton, διευθυντή της BEICIP/FRANLAB που ήταν βασισμένες σε καθαρά επιστημονικά κριτήρια και που τα ανακοινώσαμε και δημοσιεύσαμε προ ενός έτους όχι μόνο στην Ακαδημία Αθηνών αλλά τα δημοσιεύσαμε, στα Αγγλικα, και στο επιστημονικό περιοδικό Ορυκτός Πλούτος, τεύχος 165 του 2012. Δείξαμε ακριβώς την περιοχή και το βάθος που θα έπρεπε να βρεθεί το κοίτασμα του αργού πετρελαίου και το εξηγήσαμε επιστημονικά.
Στο οικόπεδο 07 της κυπριακής ΑΟΖ που είναι πάνω από τα οικόπεδα 10 και 11 τα γεωφυσικά στοιχεία έδειχναν να βγαίνει καταγεννετικό/πυρολυτικο φυσικό αέριο από βάθη άνω των 5,5 χιλιομέτρων από τον πυθμένα της θάλασσας. Αυτή η έκλυσης ήταν και ορατή από τα 4 λασποηφαίστεια, 965, 966, 967 και 968 (ονομασίες από την έρευνα του Scripps Oceanographic Institute, ODP Program leg 160,). Καταγενετικό φυσικό αέριο σημαίνει διάσπαση αργού πετρελαίου που λαμβάνει χώρα πάνω από τους 1800 Κελσίου. Με βάση την γεωθερμική βαθμίδα των 300C/1000 μέτρα ή των 250C/1000 μέτρα τα κοιτάσματα του αργού πετρελαίου πρέπει να βρίσκονται μεταξύ 6-7 χιλιόμετρα κάτω από τον βυθό της θάλασσας.
Η Total βρήκε το κοίτασμα στα 7400 μέτρα. Στο ίδιο συμπέρασμα μας οδηγούσε και η ισοτοπική ανάλυση των ατόμων του άνθρακα του μεθανίου που βγαίνει από τα λασποηφαίστεια και που έγινε με συνδυασμό αεριοχρωματογραφίας και φασματογραφίας μάζας.
Το ίδιο πράγμα και μάλιστα σε πολύ μεγαλύτερη έκταση συμβαίνει από τα δυτικά της Ζακύνθου, δυτικά και νότια της Κρήτης μέχρι τα δυτικά της κυπριακής ΑΟΖ όπου υπάρχουν 60 λασποηφαίστεια… Καταλαβαίνετε τώρα τι βρήκαν οι Total και Exxon από τα δυτικά της Ζακύνθου και την νότια της Κρήτη, εννοείται πάντα εντός των ορίων του χάρτη Μανιάτη.
Ερ.: Η κινητικότητα που παρατηρείται στην ευρύτερη περιοχή είναι μεγάλη, κατά τη γνώμη σας τα αποτελέσματα των ερευνών θα προσελκύσουν το ενδιαφέρον μεγάλων πετρελαϊκών εταιρειών για την εκμετάλλευση των πιθανών κοιτασμάτων;
Απ.: Πιστεύω ότι θα δούμε μεγάλες εταιρείες στην Ελλάδα όπως είπα γύρω στις 5 ίσως και 7 όπως η Total που βρίσκεται πάνω από 60 χρόνια στην Ανατολική Μεσόγειο, ενώ οι Γάλλοι επιστήμονες δουλεύουν στην Ελλάδα από το 1975. Η Exxon και η Shell δουλεύουν στον Κώνο του Νείλου για πάνω από 20 χρόνια κοντά στην διαχωριστική ζώνη της ελληνικής ΑΟΖ με την αιγυπτιακή. Το ίδιο συμβαίνει και με την Statoil που δουλεύει στο Αιγυπτιακό τμήμα της λεκάνης του Ηρόδοτου και με την ΒP που δουλεύει στον κόλπο της Σύρτης, νότια της Γαύδου. Και ας μην αποκλείσουμε και την AGIP που εργάζεται στην Απούλια ζώνη της Αδριατικής. Ως outsiders θεωρώ την αμερικανική Apache και την Ινδονησιακη Petronas που δουλεύουν στον Κώνο του Νείλου. Και οι 2 είναι πολύ καλές εταιρείες ενώ η CONNOCO-PHILIPS μπορεί να ενδιαφερθεί για την εκμετάλλευση των μη συμβατικών κοιτασμάτων που είναι οι υδρίτες λόγω της τεχνογνωσίας που έχει στο αντικείμενο. Αυτά τα αποθέματα είναι μυθικά, εικόνα 3,3α, και είναι ακριβώς εκεί που ενδιαφέρονται οι Total και Exxon Mobil για τα συμβατικά αποθέματα των υδρογονανθράκων
Ερ.: Ποια είναι τα αναμενόμενα οφέλη για την ελληνική οικονομία, τόσο σε επίπεδο εσόδων όσο και σε θέσεις εργασίας, από την ανακάλυψη ενεργειακών κοιτασμάτων;
Απ.: Τα αναμενόμενα οικονομικά οφέλη μόνο από την περιοχή που δόθηκε προς έρευνα, δηλαδή τα 225000 τετραγωνικά χιλιόμετρα κυμαίνονται με πάνω από τα 195 δισ. δολάρια που δήλωνε ο καθηγητής Μανιάτης πριν τελειώσουν οι έρευνες της PGS (Τώρα είμαστε πολύ ποιό αισιόδοξοι από τις αισιόδοξες προβλέψεις μας … δηλώσεις ΥΠΕΚΑ), έως τα 270 δισ. δολάρια της τριανδρίας Κονοφάγου-Λυγερού- Φώσκολου, έως τα $ 320 δις που επιμένω εγώ. Αυτά τα έσοδα είναι μόνο από την εκμετάλλευση των κοιτασμάτων και δεν συμπεριλαμβάνουν τα έσοδα από τους φόρους των ανθρώπων που θα εργαστούν στον τομέα των υδρογονανθράκων ούτε τα έσοδα που θα πάρουν οι Περιφέρειες Κρήτης, Πελοποννήσου, Ηπείρου και Ιονίων νήσων.
Το άθροισμα, νομίζω, πάντα με βάση τα 225000 τετραγωνικά χιλιόμετρα του Μανιάτη, θα είναι τουλάχιστον κοντά σε αυτό που λέει η Deutshebank… 600 δισ. δολάρια.
Οι θέσεις εργασίας που θα δημιουργηθούν θα υπερβούν τις 500000 για όσους έχουν εμπειρία και σχέση με την αξιοποίηση των υδρογονανθράκων με μισθούς που θα υπερβαίνουν κατά πολύ τα 2000 ευρώ τον μήνα. Ρωτήστε τις αποδοχές των υπαλλήλων των ΕΛΠΕ, ΔΕΗ, Ενεργειακή Αιγαίου, ΔΕΠΑ και ΔΕΣΦΑ.
Ερ.: Είναι απαραίτητη η συνέχιση των ερευνών τόσο στην περιοχή αυτή όσο και σε άλλες περιοχές της Ελλάδας και τι μπορούμε να περιμένουμε τόσο σε κοιτάσματα υδρογονανθράκων όσο και σε άλλα σημαντικά ορυκτά;
Απ.: Η συνέχιση των ερευνών είναι επιβεβλημένη και στα υπόλοιπα 295000 τετραγωνικά χιλιόμετρα της θάλασσας και στον χερσαίο χώρο της Ελλάδας, δηλαδή στο νότιο τμήμα του νομού Γρεβενών όπου όλοι συμφωνούμε ότι υπάρχουν υδρογονάνθρακες και στο τρίγωνο Άρτας-Βόνιτσας-Πρέβεζας.
Και θα πρέπει να δοθεί η δυνατότητα έρευνας για όλους τους χερσαίους ορυκτούς πόρους στο ΙΓΜΕ. Το IGME πρέπει να αποκατασταθεί τελείως και το ΥΠΕΚΑ να χωριστεί σε 2 υπουργεία. Το υπουργείο Εθνικών Ενεργειακών Πόρων Ελλάδας (Natural Resources Greece) και το υπουργείο Περιβάλλοντος Ελλάδας (Environment Greece)
Ερ.: Το ελληνικό κράτος, τόσο σε επιστημονικό όσο και σε πολιτικό επίπεδο, πόσο έτοιμο είναι ώστε να εκμεταλλευτεί αποτελεσματικά για το δημόσιο συμφέρον την ανακάλυψη κοιτασμάτων υδρογονανθράκων; Κατά τη γνώμη σας είναι απαραίτητη η δημιουργία ενός κρατικού φορέα για τη διαχείριση των κοιτασμάτων αυτών;
Απ.: Νομίζω ότι χρειαζόμαστε μια τέτοια υπηρεσία για την διαχείριση του ορυκτού μας πλούτου και νομίζω ότι ένας τέτοιος φορέας είναι υπό δημιουργία. Καλό θα είναι νά ακολουθήσουμε τα νορβηγικά μοντέλα.
Ερ.: Με την ανακάλυψη των κοιτασμάτων αυτών να είναι πλέον προ των πυλών και με δεδομένο ότι το επιστημονικό προσωπικό της χώρας με την απαραίτητη τεχνογνωσία είναι εξαιρετικά περιορισμένο, τι θα έπρεπε να κάνει η ελληνική πολιτεία σε ένα μεσο-μακροπρόθεσμο σχεδιασμό στον τομέα αυτό;
Απ.: Δεν είμαι ειδικός για να απαντήσω σε αυτό το ερώτημα. Εγώ πάλι θα εμπιστευόμουνα τον σχεδιασμό στους Νορβηγούς ή τους Καναδούς. Πρέπει να υπάρχει κρατικός έλεγχος σε όλες τις δραστηριότητες που αφορούν την ενέργεια.
Ερ.: Η νορβηγική εταιρεία PGS με το πέρας των ερευνών της ανακοίνωσε ότι θα ενσωματώσει σε αυτές και παλαιότερες έρευνες που πραγματοποιήθηκαν στην περιοχή. Ουσιαστικά είναι μια παραδοχή ότι αρκετά πράγματα ήταν ήδη γνωστά, πολλές φορές και με παράνομες έρευνες στην ελληνική ΑΟΖ. Ποια είναι η ευθύνη των ελληνικών κυβερνήσεων των προηγούμενων δεκαετιών; Τι ήταν αυτό που εμπόδιζε το προηγούμενο διάστημα την έρευνα στον τομέα των ενεργειακών κοιτασμάτων;
Απ.: Ναι, υπάρχουν πάρα πολλά γεωφυσικά στοιχεία ιδιαίτερα αυτά της νορβηγικής εταιρείας γεωφυσικών ερευνών TGS-NOPEC που δούλεψε μεταξύ Γαύδου και κόλπου της Σύρτης το 2005 και στην ελληνική λεκάνη του Ηρόδοτου πάλι το 2005. Τα στοιχεία από την λεκάνη του Ηρόδοτου τα επεξεργάστηκε η αυστριακή εταιρεία OMV και εντόπισε 7 κοιτάσματα υδρογονανθράκων σε θαλάσσια βάθη μεταξύ 2500 και 3000 μέτρων. Όλα αυτά τα στοιχεία ετέθησαν, το 2007, υπ’ όψιν του τότε υπουργού ΥΠΕΚΑ κυρίου Σιούφα που τα αγνόησε. Προσωπικά πιστεύω ότι η αποπομπή του τότε υφυπουργού ΥΠΕΚΑ κυρίου Γ. Σαλαγκούδη είχε σχέση με την προσπάθεια του να αναβιώσουν οι έρευνες υδρογονανθράκων. Η TGS-NOPEC επανέρχεται το 2009 επί υπουργίας Κωστή Χατζηδάκη η οποία δίνει τζάμπα τα γεωφυσικά στοιχεία που δείχνουν την ύπαρξη υδρογονανθράκων κάτω από την Κρήτη. Αυτός παραπέμπει το όλο θέμα στον κύριο Μουσουρούλη, γενικό γραμματέα του ΥΠΕΚΑ, και το θέμα ξαναθάβεται διότι δεν υπήρχε νόμος που θα επέτρεπε την εκμετάλλευση των υδρογονανθράκων. Επιπροσθέτως η γαλλικών συμφερόντων γεωφυσική εταιρεία CGG-VERITAS κάνει έρευνες το 2003 μεταξύ πάλι Γαύδου και κόλπου της Σύρτης, ενώ από το 1990 υπήρχαν πολλές γεωφυσικές εταιρείες αγνώστου εθνικότητας που έκαναν έρευνες ακριβώς επάνω στο τόξο όπου υπάρχουν τα λασποηφαίστεια. Και εννοείται ότι όλα αυτά τα στοιχεία θα ενσωματωθούν είτε από την PGS στις εκθέσεις της είτε από οιανδήποτε άλλη εταιρεία που θα αναλάβει να κάνει τις ερευνητικές γεωτρήσεις. Η εικόνα 4 δείχνει επίσης πόσες γεωλογικές τομές έχουν γίνει επάνω στην Μεσογειακή Ράχη εκτός των γεωφυσικών ερευνών.
Και κλείνω. Ο πρωθυπουργός της Νορβηγίας Στόλτμπεργκ είναι εκείνος που έπεισε τον πρώην πρωθυπουργό Γεώργιο Παπανδρέου, κατά την διάρκεια του συνεδρίου των σοσιαλιστικών κομμάτων που έγινε στο Όσλο τον Φεβρουάριο του 2011, να γίνουν οι έρευνες υδρογονανθράκων και κάτω από την Κρήτη. Και έτσι βγήκε ο χάρτης Μανιάτη τον Ιούνιο του 2011 βάσει του οποίου άρχισαν οι έρευνες. Να γιατί έχω εμπιστοσύνη στους Νορβηγούς. Έχουν ήθος, αξιοπρέπεια και γνώσεις.
Πηγή : Πατρίς
