Άραγε μετά από τόσους μήνες διαβούλευσης
έφτασε η ώρα να βρεθεί η χρυσή τομή στα διαφορετικά "θέλω" για το νέο
χωροταξικό σχέδιο της Κρήτης μεταξύ μελετήτριας, Περιφέρειας, δήμων, και
παραγωγικών-περιβαλλοντικών φορέων;
Οι απαντήσεις σήμερα στη Λότζια, και στη
συνεδρίαση του Περιφερειακού Συμβουλίου Κρήτης, με αποκλειστικό θέμα το
νέο χωροταξικό που θα ξεκινήσει στη 1 το μεσημέρι. Συνεδρίαση που
αναμένεται με έντονο ενδιαφέρον, αν αναλογιστεί κανείς τους υψηλούς
τόνους, την πολεμική διάθεση, τα «μαχαίρια» που είχαν βγει πρόσφατα αλλά
και την εμφανή καχυποψία της μιας πλευράς προς την άλλη…
Η σημερινή συνεδρίαση που θα φιλοξενηθεί στη
Λότζια γίνεται εξ αναβολής. Αρχικά είχε προγραμματιστεί για τις 27
Οκτωβρίου. Είχε αναβληθεί όμως τότε λόγω της κινητοποίησης των αγροτών.
Και μένει να διαφανεί σήμερα αν η αναβολή αυτή λειτούργησε ευεργετικά,
σε ό,τι αφορά την εκτόνωση της έκρυθμης κατάστασης που είχε διαμορφωθεί
στα τέλη του προηγούμενου μήνα μεταξύ πρωτίστως της περιφερειακής αρχής
και της μελετήτριας κ. Κλουτσινιώτη.
Αφορμή είχαν σταθεί κάποιες ατυχείς μάλλον
δηλώσεις της μελετήτριας περί αμόρφωτων Κρητικών. Όμως η "ταμπακιέρα"
είναι αλλού. Βρίσκεται στο ίδιο το περιεχόμενο και στις προβλέψεις του
νέου χωροταξικού που αποτελεί το μπούσουλα για την
οικιστική-επιχειρηματική-τουριστική ανάπτυξη της Κρήτης τα επόμενα
χρόνια... Η μεν μελετήτρια διαπιστώνει τουριστικό κορεσμό της Κρήτης
στις παραλιακές περιοχές και αντιπροτείνει τη μετατόπιση του τουριστικού
ενδιαφέροντος προς την ενδοχώρα του νησιού. Η δε περιφερειακή Αρχή,
αρκετοί δήμοι και τουριστικοί φορείς αντικρούουν πεισματικά τα περί
κορεσμού και μονόπλευρης τουριστικής ανάπτυξης. Και κάποιοι άλλοι, εν
προκειμένω τοπικοί, περιβαλλοντικοί φορείς ανησυχούν για την προωθούμενη
«επέλαση» μετά από τις ανεμογεννήτριες και μεγάλων τουριστικών
εγκαταστάσεων στην ενδοχώρα και στους ορεινούς όγκους του νησιού!
Σε αυτό το μοτίβο αναμένεται με εξαιρετικό
ενδιαφέρον το κατά πόσον σήμερα, κατά τη συνεδρίαση όπου θα παρουσιαστεί
η θέση της Περιφέρειας, εκφράζοντας - θεωρητικά - τη σύνοψη της
δημόσιας διαβούλευσης που προηγήθηκε, θα βρεθεί η χρυσή τομή μεταξύ της
μελέτης και των προτάσεων των τοπικών φορέων.
Ας τα δούμε όμως αναλυτικά...
Στο μέτωπο της δόμησης, της οικιστικής και
τουριστικής ανάπτυξης η μελετήτρια του χωροταξικού περιγράφει στη μελέτη
μια χαώδη, άναρχη κατάσταση, στην οποία, όπως υποστηρίζει, θα πρέπει να
μπει "φρένο".
Η ίδια κάνει λόγο για ανεξέλεγκτη εκτός σχεδίου
δόμηση στη βόρεια ακτογραμμή της Κρήτης και μια νέου τύπου υπερβολική
δόμηση, αυτή τη φορά σε φωτοβολταϊκά, στη νότια πλευρά του νησιού. Και
δη στον παραγωγικό κάμπο της Μεσαράς.
Στο τουριστικό μέτωπο, η κ. Κλουτσινιώτη κάνει
λόγο για μονομερή, μονοθεματική τουριστική ανάπτυξη στα παράλια.
Χρησιμοποιεί το χαρακτηριστικό όρο υπερκορεσμένη τουριστική ανάπτυξη και
επισημαίνει επιτακτικά πως δε θα πρέπει να ανεγερθούν άλλα μεγάλα
ξενοδοχεία, τουριστικά χωριά κ.τ.λ...
Το νέο μοντέλο που θα πρέπει, σύμφωνα με τη
μελετήτρια, να ορίζεται αυστηρά στο νέο χωροταξικό και να ακολουθηθεί
τις επόμενες δεκαετίες, θα πρέπει να περιλαμβάνει μικρές τουριστικές
μονάδες, κατά προτίμηση αγροτουριστικές, οι οποίες θα ανεγερθούν στην
ενδοχώρα και θα είναι συνδεδεμένες με την αγροτική-κτηνοτροφική
οικονομία...
Περιφέρεια κατά μελετήτριας
Από την πλευρά τους δήμοι, τουριστικοί φορείς και
πρωτίστως η Περιφέρεια απορρίπτουν κάθετα τις θέσεις αυτές της
μελετήτριας, ζητώντας τροποποιήσεις στο εκπονούμενο χωροταξικό.
Σύμφωνα με την εισήγηση που θα κάνει σήμερα στο
Περιφερειακό Συμβούλιο ο αρμόδιος αντιπεριφερειάρχης Νίκος Καλογερής,
«δεν υπάρχει θέμα μονοθεματικής τουριστικής ανάπτυξης και υπερκορεσμένων
τουριστικά περιοχών σε ένα τέτοιο μεγάλο εύρος που ορίζει η κ.
Κλουτσινιώτη.
Η Περιφέρεια επισημαίνει μάλιστα πως μέσα στις
ζώνες απαγόρευσης νέας τουριστικής δόμησης που προβλέπει η υφιστάμενη
μελέτη περιλαμβάνονται περιοχές που είναι αναξιοποίητες!
Η ενδοχώρα και οι προβληματισμοί
Σε ό,τι αφορά την θέση της μελετήτριας για την
τουριστική ανάπτυξη στην ενδοχώρα της Κρήτης, η Περιφέρεια εκφράζει τη
σύμφωνη γνώμη της, με διαφοροποίηση ωστόσο των ορίων σε κάποιες
περιοχές.
Όπως αναφέρει χαρακτηριστικά ο κ. Καλογερής,
«υπάρχουν περιοχές και οικισμοί με τα κατάλληλα χαρακτηριστικά που όμως
έχουν εξαιρεθεί από τα όρια αυτών των ζωνών, όπως οι οικισμοί στο Πάνω
Μιραμπέλο, στους δυτικούς πρόποδες της Δίκτης, μέρος των Αστερουσίων, οι
νότιες υπώρειες του Ψηλορείτη (Αμάρι), τα χωριά του Κέδρους, η ενότητα
Ασή Γωνιά-Καλλικράτης-Μυριοκέφαλα, τα ορεινά χωριά του Δήμου Χανίων
(Κεραμειά Θέρισσος), η Ορεινή Κίσσαμος, το Ανατολικό Σέλινο κ.λπ. για
τους οποίους προτείνουμε την ένταξή τους στις ίδιες ζώνες»...
Η συμφωνία αυτή μελετήτριας και Περιφέρειας στο
κομμάτι της ενδοχώρας έχει σηκώσει έντονο προβληματισμό στις τάξεις
κάποιων περιβαλλοντικών φορέων και κατοίκων της υπαίθρου. Οι αντιδρώντες
θεωρούν πως η Περιφέρεια, συμπορευόμενη με τη μελετήτρια, προωθούν ένα
βεβαρυμμένο τουριστικό μοντέλο στις περιοχές της ενδοχώρας.
Εν προκειμένω δηλαδή πολυσύνθετες τουριστικές
υποδομές (πισίνες, γκολφ, βίλες χρονομίσθωσης, ξενοδοχεία) που κρύβουν
για την κρητική ύπαιθρο τα οδυνηρά αποτελέσματα που έχουν καταγραφεί
αντίστοιχα σε άλλες περιοχές του εξωτερικού. Φέρνουν μάλιστα ως
ενδεικτικό παράδειγμα την Ισπανία, τα βουνά της οποίας γέμισαν από
μεγάλες μονάδες και τουριστικά καταλύματα. Τα οποία όμως στην πορεία
έμειναν στα αζήτητα, με συνέπεια να μετατραπούν σε
εγκαταστάσεις-«φαντάσματα» που όχι μόνο δεν έφεραν πλούτο στην ισπανική
ενδοχώρα αλλά υποβάθμισαν τη φυσιογνωμία και το φυσικό πλούτο των
περιοχών αυτών.
Αιολικά πάρκα
Πέρα από την τουριστική και οικιστική ανάπτυξη,
μεγάλο «αγκάθι» σε ό,τι αφορά το νέο χωροταξικό σχεδιασμό της Κρήτης
αποτελεί και το θέμα των ΒΑΠΕ.
Στην εισήγησή του ο κ. Καλογερής επισημαίνει πως
υπάρχει διαφωνία με τη χωροθέτηση των ΑΠΕ και ιδιαίτερα των αιολικών
πάρκων σε συγκεκριμένες ευρύτερες ζώνες αναζήτησης, όπως αυτές που
περιλαμβάνονται στην πρόταση αναθεώρησης του ΠΠΣΧΑΑ, καθώς και με τα
κριτήρια που τίθενται για την επιλογή τους.
Τόσο οι θέσεις της μελετήτριας όσο και εκείνες της Περιφέρειας έχουν πυροδοτήσει αντιδράσεις από περιβαλλοντικούς φορείς.
Χαρακτηριστική είναι η ανακοίνωση, ενόψει της
σημερινής συνεδρίασης, του Παγκρήτιου Δικτύου Κατά των ΒΑΠΕ που
εκτοξεύει δριμεία πυρά και προς τις 2 πλευρές.
«Η α' φάση της μελέτης πρότεινε να κάνουμε την Κρήτη "πράσινο νησί" με 100% ΑΠΕ, γεγονός που προκάλεσε πολύ μεγάλες αντιδράσεις.
Όταν στη β' φάση η μελέτη πρότεινε να
δημιουργηθούν 8 περιοχές εγκατάστασης αιολικών σταθμών ισχύος περίπου
2.000 MW, τα Δημοτικά Συμβούλια των περιοχών αυτών αλλά και πολλοί
φορείς τοποθετήθηκαν κάθετα με αρνητικό τρόπο.
Παράλληλα, 19 Δημοτικά Συμβούλια της Κρήτης
γνωμοδότησαν αρνητικά για την εγκατάσταση των αιολικών συστημάτων των
δυο γνωστών εταιρειών, που απαριθμούσαν 56 αιολικούς σταθμούς, με
συνολική ισχύ 1685 μεγαβάτ», αναφέρει το Παγκρήτιο Δίκτυο και συνεχίζει:
«Θα περίμενε λοιπόν κανείς άλλα πράγματα να εισηγείται η Περιφέρεια στο
Περιφερειακό Συμβούλιο. Κι όμως, αυτό που εισηγείται με τις
προϋποθέσεις που θέτει είναι δυνατότητα εγκατάστασης αιολικών σταθμών
συνολικής ισχύος 4.000 MW, για την ακρίβεια 3.717 MW, όσων δηλαδή
προβλέπονται από το 2ο σενάριο της μελέτης του Πολυτεχνείου Κρήτης.
Το σενάριο αυτό αποκλείει τις περιοχές που
αποκλείονται και από το Ειδικό Χωροταξικό των ΑΠΕ και επιπλέον τις
περιοχές Νatura και περιοχές με άλλα κριτήρια όπως π.χ. περιοχές με
ισχυρές κλίσεις και καταλήγει ότι "χωράνε" 3.717 MW αιολικών σταθμών!
Έτσι, οι δήμαρχοι που θα τοποθετηθούν την Τρίτη
στο Περιφερειακό Συμβούλιο θα βρεθούν προ εκπλήξεων. Κάποιοι δε θα
γνωρίζουν καν πώς μεταφράζεται στο χώρο η "φιλοπεριβαλλοντική" εισήγηση
της Περιφέρειας, που μάλιστα αφήνει στη διακριτική ευχέρεια των
ενεργειακών φορέων (ΡΑΕ, ΑΔΜΗΕ, ΔΕΔΔΗΕ κ.λπ.) να ορίσουν την ισχύ της
διασύνδεσης, που κατά τ' άλλα θεωρείται δεδομένη.
Μπάμπης Σαββίδης
Πηγή : Νέα Κρήτη
