Στα πανηγύρια και τα γνήσια κρητικά γλέντια "ξορκίζουν" την
κρίση οι Κρητικοί... Εικόνες με χωριά να σφύζουν από κόσμο, πλατείες να
είναι γεμάτες από μικρούς και μεγάλους, άφθονο κρασί να ρέει στα
ποτήρια, πιάτα γεμάτα παραδοσιακούς μεζέδες και το δεξιοτέχνη λυράρη να
δίνει το σύνθημα για ένα παραλήρημα κεφιού και κρητικής διασκέδασης,
ζωντάνεψαν και φέτος σε κάθε γωνιά του νησιού. Τα πανηγύρια ξαναβρίσκουν
την παλιά τους αίγλη, με την κρίση... να γυρίζει τους Κρητικούς στα
παλιά ήθη και έθιμα, που τα τελευταία χρόνια είχαν αρχίσει να φθίνουν.
Τα παραδοσιακά πανηγύρια λοιπόν όχι μόνο προσφέρουν τη δυνατότητα
αγορών σε χαμηλότερες τιμές από αυτές των καταστημάτων αλλά ταυτόχρονα
αποτελούν ευκαιρία για οικονομική διασκέδαση, φαγητό, άφθονο κρασί και
ρακή, παρηγοριά αλλά και ένα είδος ψυχοθεραπείας που όλοι χρειαζόμαστε
αυτές τις δύσκολες εποχές.
Στα περισσότερα γραφικά χωριά της Κρήτης, που ξαναπαίρνουν ζωή
φορώντας τα καλά τους για να υποδεχτούν τους επισκέπτες, διοργανώνονται
εορτές, εκδηλώσεις και πανηγύρια καθ' όλη τη διάρκεια του καλοκαιριού,
αλλά και μέσα στο χειμώνα, με αφορμή κυρίως θρησκευτικές εορτές και
ιστορικές, που σου δίνουν την ευκαιρία να βρεθείς σε ενετικούς και
άλλους ιστορικούς χώρους. Στο πλαίσιο αυτό στήνονται στο άψε-σβήσε
παραδοσιακά γλέντια, σε ανοιχτά θέατρα, σε πλατείες, σε παραλίες, βουνά,
κάμπους κι ό,τι άλλο μπορεί να φανταστεί κανείς, με καλές μουσικές,
ατέλειωτους χορούς και φεστιβαλικά δρώμενα, που διαδέχονται το ένα το
άλλο. Και είναι αυτά που μας κάνουν να έρθουμε πιο κοντά και να
αγαπήσουμε τα ήθη και τις παραδόσεις του νησιού μας, ακόμη περισσότερο.
Συνήθως διοργανώνονται από ομάδες νεολαίας των χωριών και αυτό
είναι αρκετά ενθαρρυντικό σε συνδυασμό, πολλές φορές, με τους
πολιτιστικούς τους Συλλόγους. Το σπουδαιότερο όμως είναι ότι γίνονται
μια από τις καλύτερες ατραξιόν για τους τουρίστες, που συμμετέχουν με
μεγάλη έκπληξη και ευχαρίστηση. Γνωρίζονται με τους κατοίκους, τους
καλλιτέχνες, με τους οποίους δημιουργούν δεσμούς φιλίας. Μαθαίνουν τα
ήθη και τις παραδόσεις μας, αγαπούν τον τόπο στον οποίο ζουν αξέχαστες
στιγμές, τις οποίες περιγράφουν στους δικούς τους διαφημίζοντας με τον
πιο καλό τρόπο το νησί μας. Μάλιστα, πολλές φορές επιλέγουν να
ξανασυμμετάσχουν στο πανηγύρι και επισκέπτονται τον τόπο κάθε χρόνο.
Ντόπια προϊόντα
Τα πανηγύρια συνδυάζονται άψογα και με τις διάφορες
εμποροπανηγύρεις, όπου μικροπωλητές παρουσιάζουν στους επισκέπτες τα
είδη τους. Συνήθως είναι τοπικά προϊόντα, τυριά, κρασί, ρακή, μέλι,
ελιές, βότανα, είδη λαϊκής τέχνης και παράδοσης, υφαντά, διάφορες
χειροποίητες δημιουργίες τοπικών καλλιτεχνών, καλλυντικά φυτικά
φτιαγμένα με προϊόντα της τοπικής γης, αλλά και πολλά άλλα πράγματα που
συγκεντρώνουν τα βλέμματα και το ενδιαφέρον των επισκεπτών, που με τις
αγορές τους τονώνουν την οικονομία της τοπικής αγοράς. Παράλληλα οι
Έλληνες φαίνεται να προτιμούν τους μικροπωλητές στα πανηγύρια για τις
αγορές τους, καθώς οι τιμές είναι αρκετά προσιτές γιατί ο μικροέμπορος
έχει διαφορετική νοοτροπία και θέλει να πουλήσει μεγάλες ποσότητες.
Κύριος πρωταγωνιστής, όμως, μέσα σε όλο αυτό το γιορτινό κλίμα του
πανηγυριού είναι το παραδοσιακό καπρικό, που «σπάει» τη μύτη όλων, αλλά
και το λαχταριστό σουβλάκι που πωλείται άφθονο σε κάθε πανηγύρι. Έτσι οι
ταβέρνες, αλλά και οι καντίνες που στήνονται συγκεντρώνουν πλήθος
κόσμου που τρώει και πίνει ξοδεύοντας αρκετά λιγότερα χρήματα. Αλλά
βασικά γεύεται τοπικές γεύσεις και εδέσματα που αφήνουν στον ουρανίσκο
όλη τη φρεσκάδα και όλη τη γεύση.
Υπάρχουν βέβαια και εκείνοι που εφοδιάζονται με φαγητά από τα
σπίτια τους, όμως υπάρχουν αρκετοί που τρώνε στα μαγαζιά του εκάστοτε
χωριού, όπως λένε εστιάτορες. Συνήθως παίρνουν λίγα πιάτα, έτσι για το
μεζέ - για να στηθεί η παρέα και να αρχίσει το γλέντι, καθότι νηστικό
αρκούδι δε χορεύει - που τα συνδυάζουν με κρασί, ρακή, ούζο ή μπύρα.
Παραβλέποντας το κόστος της βενζίνης, αφού θα κάνουμε οικονομία από
αλλού, σε ένα πανηγύρι μπορεί να περάσει υπέροχα μια οικογένεια
ξοδεύοντας από 20 έως 50 ευρώ.
Και, φυσικά, από την άλλη το ρυθμό και τη διασκέδαση ανεβάζουν στα
ύψη τα κρητικά αλλά και έντεχνα μουσικά συγκροτήματα που φροντίζουν
πάντα να μας ξεσηκώνουν με τις μουσικές τους. Πανηγύρια γίνονται όμως σε
όλη την Ελλάδα, όπως στην Ικαρία, στη Νάξο, στην Ιθάκη, στη Νίσυρο,
αλλά και σε άλλες περιοχές και δε σταμάτησαν ποτέ. Ωστόσο, στην Κρήτη,
λόγω της κρίσης, κάποια στιγμή είχαν λιγοστέψει. Όμως τελευταία το έθιμο
επανέρχεται δυναμικά, κερδίζοντας το ενδιαφέρον μικρών, μεγάλων,
ντόπιων αλλά και ξένων.
Για όλα τα παραπάνω, τα πανηγύρια δεν πρέπει να τα αφήσουμε στη
μοίρα τους ούτε να επιτρέψουμε να εκλείψουν. Είναι κομμάτι της
πολιτιστικής μας κληρονομιάς και μέρος της ζωής των Ελλήνων. Το πανηγύρι
όμως δεν είναι μόνο ποτό και σουβλάκι. Είναι μια φτηνή λύση για να
διασκεδάσει ο κόσμος, και ένα «αντίδοτο» σε αυτή τη δύσκολη συγκυρία...
Της Μαρίας Αντωνογιαννάκη
Πηγή : Νέα Κρήτη
