ΙΔΙΑΙΤΕΡΑ ενδιαφέρουσες ήταν οι εισηγήσεις, τις οποίες περιλάμβανε η ημερίδα με τίτλο «Βάι-Προτάσεις για την επόμενη μέρα» στα πλαίσια των εκδηλώσεων της «Ημέρας Δράσης για το Βάι», που πραγματοποίησαν την Κυριακή ο Δήμος Ιτάνου και το ΓΕΩΤΕΕ Παράρτημα Κρήτης στην παραλία του φοινικοδάσους.
Πρώτη εισηγήτρια ήταν η κ. Ιόλη Χριστοπούλου Υπεύθυνη Πολιτικής για το φυσικό περιβάλλον του WWF Ελλάς, η οποία αναφέρθηκε σε παραδείγματα διαχείρισης προστατευόμενων περιοχών.
Κατ’ αρχήν είπε ότι μία περιοχή καθίσταται προστατευόμενη επειδή έχει κάποια συγκεκριμένα χαρακτηριστικά, έχει βιολογική, οικολογική αξία, έχει βιοποικιλότητα.
«Την περιοχή αυτή την χαρακτηρίζομε, την θεσμοθετούμε, όμως αυτό δεν είναι αρκετό, πρέπει να υπάρχει διαχείριση σε αυτήν την περιοχή. Δηλαδή θέτουμε στόχους που αφορούν την προστασία των συγκεκριμένων φυσικών χαρακτηριστικών και μέσα από αυτούς τους στόχους ρυθμίζουμε τις ανθρώπινες δραστηριότητες. Αυτό σημαίνει ότι σε μία προστατευόμενη περιοχή δεν αποκλείονται εξ ορισμού οι ανθρώπινες δραστηριότητες. Ρυθμίζονται με τέτοιο τρόπο ώστε να υπάρχει σεβασμός στα φυσικά χαρακτηριστικά», τόνισε η κ. Χριστοπούλου και αναφέρθηκε στις περιοχές της Ζακύνθου με την προστασία της χελώνας caretta-caretta, της Βαθιάς στον Έβρο με το μαυρόγυπα και τα αρπακτικά πουλιά και των Λιμνών της Πρέσπας με την προστασία του πελεκάνου.
Σημείωσε επίσης ότι η διαχείριση μίας περιοχής είναι η εφαρμογή των μέτρων, των μεθόδων, των περιορισμών και των όρων, που χρειάζονται για τη συγκεκριμένη περιοχή. «Όταν η περιοχή αυτή εμπλέκει και τον άνθρωπο, σημαίνει ότι έχουμε μία διαφορετικού τύπου ανάπτυξη, διαχείριση και οικονομική δραστηριότητα. Απαιτείται όμως γνώση, στόχοι, χρονοδιάγραμμα, απαραίτητοι πόροι ένα διαχειριστικό σχέδιο για κάθε περιοχή. Είναι υποχρέωση της χώρας βάσει εθνικής και κοινοτικής νομοθεσίας ως το 2012: πρέπει για όλες τις περιοχές NATURΑ – συμπεριλαμβανομένου και του Βάι – να υπάρχουν συγκεκριμένοι στόχοι ορθής διαχείρισης.»
Ο κ. Κώστας Πεντεράκης Δρ. Δασολόγος και υπάλληλος της Δ/νσης Δασών Χανίων ήταν ο επόμενος ομιλητής, ο οποίος αναφέρθηκε στην «διαχείριση των περιοχών του δικτύου ΦΥΣΗ 2000 στην Κρήτη με έμφαση στη διαχείριση της περιοχής του φοινικοδάσους Βάι».
Ο κ. Πεντεράκης μίλησε για το δίκτυο NATURE, για την τεράστια οικολογική σημασία της περιοχής, γεγονός που – όπως είπε – όμως σε καμία περίπτωση δε σημαίνει ότι αποκλείονται οι ανθρώπινες δραστηριότητες, αλλά ίσα-ίσα ενθαρρύνονται κατά ένα τρόπο συμβατό με τη διατήρηση της φύσης και τη διάχυση του εισοδήματος σε ευρύτατα στρώματα του πληθυσμού.
Στην περιοχή της Κρήτης έχουν θεσμοθετηθεί 28 περιοχές ως Τόποι Κοινοτικής Σημασίας, που περιλαμβάνονται στο δίκτυο Φύση 2000. Μίλησε για τις βασικές κατευθύνσεις για τη διαχείριση των περιοχών του δικτύου καθώς και για την περιοχή που αφορά το Βορειοανατολικό Άκρο Κρήτης : Διονυσάδες, Ελάσα και Χερσόνησος Σίδερο (Άκρα Μαυροβούνι-Άκρα Πλακός) και θαλάσσια ζώνη, που καλύπτει μία έκταση 130.666 στρεμμάτων και αποτελεί ένα εξαιρετικά σημαντικό χώρο για την βιοποκιλότητα της χαμηλής υψομετρικής ζώνης της Κρήτης.
Αναφέρθηκε, επίσης, σε σειρά προτάσεων για δράσεις που μπορούν να συμβάλλουν στην αειφορική διαχείριση της περιοχής γενικότερα, αλλά και να βοηθήσουν έμμεσα αλλά καθοριστικά στην ορθολογικότερη διαχείριση του φοινικοδάσους στο Βάι, όπως μεταξύ άλλων είναι η επικαιροποίηση της Ειδικής Περιβαλλοντικής Μελέτης για την περιοχή με παράλληλη επικαιροποίηση των στοιχείων του διαχειριστικού σχεδίου του 1996, στο οποίο στηρίχθηκε η υπάρχουσα ΕΠΜ.
«Άποψή μας είναι ότι η τοπική κοινωνία και οι τοπικοί φορείς θα πρέπει να δώσουν έμφαση μέσα από αυτή τη μελέτη στην ανάγκη και τις δυνατότητες ανάδειξης της υψηλότατης οικολογικής, τοπικής, πολιτιστικής και αρχαιολογικής αξίας ολόκληρης της περιοχής του δικτύου Φύση 2000, στην οποία περιοχή, το φοινικόδασος αποτελεί απλώς την κορωνίδα μίας πλειάδας σημαντικών στοιχείων».
Κατόπιν το λόγο έκαβε ο κ. Νίκος Κυφωνίδης Βιολόγος και εκπρόσωπος του Ελληνικού Κέντρου Βιοτόπων Υγροτόπων με θέμα τις «προτάσεις διαχείρισης του φοινικοδάσους στο Βάι. Οι δράσεις του έργου LIFE».
Όπως είπε μεταξύ άλλων ο κ. Κυφωνίδης ο σκοπός του έργου LIFE-Φύση ήταν να διατηρήσει, ανορθώσει και αποκαταστήσει το αισθητικό δάσος του Βάι μειώνοντας τις απειλές στην περιοχή.
Στη συνέχεια μίλησε για τις δράσεις που πραγματοποιήθηκαν στα πλαίσια του έργου, όπως κατασκευή τουριστικών υποδομών, ενημερωτική υποδομή, κλπ αλλά και στην αποτελεσματικότητα του.
Επισημάνθηκε ότι η συμβολή του έργου στη διατήρηση της περιοχής ξεπερνά την προσέγγιση των ποσοστών και εντοπίζεται κυρίως στο γεγονός ότι πρώτη φορά αντιμετωπίστηκαν με ολοκληρωμένο τρόπο τα προβλήματα και οι απειλές της περιοχής. Ακόμα έγινε αναφορά στις δυσκολίες που αντιμετώπισε το έργο, αλλά και στα επιτεύγματά του, μεταξύ των οποίων συμπεριλαμβάνονται η βελτίωση της γνώσης για την περιοχή, η προώθηση της ταχύτερης επίλυσης βασικών για τη διατήρηση του φοινικοδάσους δράσεων από τις αρμόδιες υπηρεσίες, η προώθηση της αναγκαιότητας διατήρησης και αειφορικής διαχείρισης στο φοινικόδασος. Ακόμα συνέδεσε τα θέματα τουρισμός και διατήρηση ενώ χρησίμευσε ως πλατφόρμα για διάλογο μεταξύ των μετόχων της περιοχής και άλλα. Αναφορικά με τις προοπτικές ο κ. Κυφωνίδης τόνισε ότι σχετίζονται με το μέλλον των δράσεων του έργου και με το συνολικότερο πλαίσιο ανάπτυξης της ευρύτερης περιοχής του βορειοανατολικού άκρου της Κρήτης.
Τελευταίος ομιλητής στην ημερίδα ήταν ο κ. Νίκος Ροδιτάκης, εντομολόγος και τακτικός ερευνητής του ΕΘΙΑΓΕ, ο οποίος αναφέρθηκε στα «προτεινόμενα μέτρα για την προστασία του φοινικοδάσους στο Βάι από την απειλή του κόκκινου ρυγχωτού σκαθαριού των φοινικοειδών». Αρχικά τόνισε ότι το επικίνδυνο σκαθάρι δεν αντιμετωπίστηκε με τη δέουσα προσοχή τόσο στην Ελλάδα, όσο και στην ΕΕ με αποτέλεσμα να εξαπλωθεί και να υπάρξει καθυστέρηση.
Όσον αφορά το φοινικόδασος και τις προτάσεις στις οποίες προχώρησε ο κ. Ροδιτάκης λαμβάνοντας υπ’ όψιν τη διεθνή εμπειρία έθιξε τη δημιουργία μίας ζώνης 10χλμ γύρω από το Βάι, όπου θα εφαρμόζεται σειρά μέτρων, όπως μεταξύ άλλων την αυστηρή τήρηση κανόνων και οδηγιών στα φυτώρια διακίνησης φοινικοειδών, την απαγόρευση διακίνησης και φύτευσης άλλων ειδών φοινικοειδών ιδιαίτερα του κανάριου φοίνικα Phoenix canariensis στη ζώνη χωρίς προσβολή, τον περιοδικό έλεγχο ανά 15νθήμερο επί ένα 24ωρο όλο τον χρόνο της παρουσίας του εντόμου με φερομονικές παγίδες σε αναλογία 1/25-30 στρ., τη μακροσκοπική εξέταση των φοινικοειδών σε εβδομαδιαία διαστήματα και άλλα.
Επίσης ο κ. Ροδιτάκης αναφέρθηκε στα μέτρα μείωσης της πληθυσμιακής πυκνότητας για τη ζώνη προσβολής, ενώ επισήμανε πως «η συνεργασία ιδιωτών και φορέων στην εφαρμογή της ολοκληρωμένης διαχείρισης πρέπει να είναι επιδιωκτέα, είναι δυνατή με την οικονομική τους συμμετοχή με τα διαθέσιμα προσωπικό και μέσα, γεγονός που θα διευκολύνει σημαντικά στη μείωση του κόστους».
Αμέσως μετά τις εισηγήσεις ακολούθησαν τοποθετήσεις από αρκετούς συμμετέχοντες στην ημερίδα και μεταξύ αυτών από τον Πανοσιολογιότατο Ηγούμενο της Ιεράς Μονής Τοπλού Φιλόθεο Σπανουδάκη, ο οποίος ανέφερε πως η ασυνεννοησία των εμπλεκομένων έχει οδηγήσει σε πολλά προβλήματα όσον αφορά γενικότερα την προστασία της περιοχής και του φοινικοδάσους.
Επιπλέον, ο δασολόγος κ. Ματθαίος Φιλιππάκης εξέφρασε την αντίθεσή του στην χρήση των παγίδων, ενώ έκανε λόγο για συμφέροντα που επιδιώκουν το Βάι «να γίνει αλοιφή», χαρακτηρισμός που προκάλεσε αντιδράσεις.
Επίσης, σύντομες τοποθετήσεις έγιναν από εργαζόμενους στο εστιατόριο στο Βάι, από το Νομαρχιακό Σύμβουλο κ. Αντώνη Ανηψητάκη, από εκπροσώπους οικολογικών οργανώσεων, από δημοτικούς συμβούλους όπως ο κ. Μανόλης Τσαντάκης, οι οποίοι εξέφρασαν την αγωνία τους για το μέλλον του φοινικοδάσους και την προστασία της περιοχής.
Τέλος, ο πρόεδρος του ΓΕΩΤΕΕ Παραρτήματος Κρήτης κ. Κώστας Καμπιτάκης ανέφερε πως «έχουν γίνει κάποια βήματα, χρειάζονται κι άλλα. Όσοι είμαστε εδώ είμαστε πραγματικοί φίλοι του φοινικοδάσους και προσπαθούμε να συμβάλουμε για να γίνουν πράξη όλα όσα απαιτούνται».
ΜΑΡΙΖΑ ΨΑΡΑΚΗ
Πηγή : Ανατολή